Արդվիի Սբ. Հովհաննես

Դա Սրբանես վանքն է՝ առավել հայտնի որպես Արդվիի Սբ. Հովհաննես, որը գտնվում է Լոռու մարզի Արդվի գյուղի հյուսիսարևմտյան եզրին։ Համալիրը կազմված է երկու թաղածածկ եկեղեցուց, զանգակատնից, եկեղեցական և տնտեսական կառույցներից ու դրանք շրջապատող պարսպից։

Հյուսիսային եկեղեցու խորանի բեմի առջև ամփոփված է Հովհաննես Գ Օձնեցին՝ Հայոց 34-րդ կաթողիկոսը, 8-րդ դարի նշանավոր աստվածաբան ու իմաստասեր։ Նրա ամենանշանավոր գործը «Կանոնագիրք Հայոց»-ն է՝ ազգային եկեղեցական իրավունքի առաջին ամբողջական ժողովածուն, իսկ վանքը հավերժացրել է նրա անունը։

Եկեղեցիները կառուցված են ոչ մեծ, անկանոն անդեզիտե քարերով․ հյուսիսային եկեղեցին ունի քառակուսի աղոթասրահ, իսկ հարավային դահլիճի հատակին տապանաքարեր կան։ 13-րդ դարում արևմտյան ճակատին կցվել է փոքր սրահ, իսկ 17-րդ դարում՝ զանգակատուն՝ խորանարդաձև ստորին ծավալով և վեցասյուն ռոտոնդայով։ Վանքի մոտ պահպանվել են խուցերի և տնտեսական շենքերի ավերակներ, իսկ արևմտյան կողմում՝ միջնադարյան գերեզմանոց՝ գեղաքանդակ խաչքարերով։

Վանքում են նկարահանվել Սերգեյ Փարաջանովի հռչակավոր «Նռան գույնը» ֆիլմի առանձին կադրեր։

Դարեր շարունակ այս վայրը ծառայել է որպես ուխտատեղի։ 19-րդ և 20-րդ դարերում վանքը վերանորոգվել է Ստեփանոս Տարինյանի և Մելիքսեթ Քալանթարյանի, իսկ վերջերս՝ բարերար Վահե Կարապետյանի նախաձեռնությամբ։