Akhtala, Haghpat, Sanahin, Odzun, jaskinia ''Mendz er''

Kościół pod wezwaniem Świętej Mariam Astsvatsatsin kompleksu klasztornego Akhtala jest największym w regionie spośród kościołów pod wezwaniem świętej dziewicy. Dzięki unikatowym freskom, architekturze i rzeźbom klasztor ten przez wieki był ośrodkiem duchowym dla Ormian i wielu innych ludów. Na terenie kompleksu klasztornego znajdują się kościół św. Grigora Lusavoricha, podziemna łaźnia, pałac królewski i inne budowle. Ze względu na obfitość miedzi osadę nazwano Akhtala, od czego wzięła nazwę sam klasztor. Akhtala to jedno z unikatowych miejsc historycznych i kulturalnych, posiadające swój „paszport” — zapis w formie chaczkaru, w którym napisano, że Mariam, córka króla Kyurike, założyła klasztor.

Haghpat położony jest blisko Sanahin i jest rozległym kompleksem klasztornym z wieloma kościołami oraz budowlami religijnymi i świeckimi. Pierwszy kościół, Surb Nshan, zbudowano w 976 roku. W Haghpat znajdowała się największa biblioteka w Armenii, gdzie stosowano szczególny sposób przechowywania książek. Umieszczano je w otworach, a wraz z nimi wstawiano otwarte wino, aby wilgoć nie niszczyła rękopisów. Haghpat przez wieki był ważnym ośrodkiem ormiańskiej historii, kultury i edukacji.

Założony w X wieku kompleks klasztorny Sanahin przypada na okres dynastii Bagratuni. Pierwszy kościół, Surb Astvatsatsin, zbudowano w 51 roku. Klasztor posiada pięć kościołów, bibliotekę, dzwonnicę, akademię i grób królewski. Nawiasem mówiąc, znajduje się tu najstarsza akademia w Armenii. Wraz z Haghpat, Sanahin był jednym z pierwszych obiektów objętych światową ochroną UNESCO.

Jaskinia położona jest w Alaverdi, przy drodze do klasztoru Sanahin. Kompleks jest muzeum-restauracją, którego jedna część znajduje się wewnątrz jaskini, a druga na wolnym powietrzu. Odwiedzający mogą podziwiać piękne widoki wąwozu Debed i okolicznych osad. Kompleks oferuje kuchnię ormiańską i międzynarodową.

Zobaczymy tu pochodzący z VI wieku kościół św. Astvatsatsin.