Kościół Świętego Zbawiciela Ghazanchetsots w Shushi

Pierwszy kościół był drewniany, a w połowie XIX wieku zastąpiła go kamienna bazylika, która już w 1847 roku była w złym stanie. Metropolita Baghdasar postanowił wznieść nowy kościół: prace projektowe rozpoczęto w 1867 roku, zatwierdzono w 1868, a budowę ukończono w 1887 roku pod kierunkiem architekta Simeona Ter-Hakobyantsa i mistrza budowlanego Avetisa Yaramishyantsa, dzięki datkom społeczności.

Katedra ma plan krzyża z centralną kopułą, trzy wejścia, wieloboczne przedsionki, wysokie okna i bogatą ornamentykę. Wzorowana na Katedrze Matki w Eczmiadzynie, ma centralny bęben i stożkowatą kopułę, a na jej ścianach widnieją liczne ormiańskie inskrypcje. Wzniesiona z białego ciosanego wapienia, tworzy wraz z dzwonnicą architektoniczną dominantę Shushi.

Dzwonnica jest starsza od katedry: wzniesiono ją w 1858 roku z inicjatywy Abrahama Khandamiryana z Shushi, ku pamięci Gabriela Hovsepyana-Batiryantsa i rodu Ghazanchetsi. Ma trzy kondygnacje, łukowe otwory na parterze, posągi aniołów wyżej i wachlarzowatą kopułę.

Katedra ma wyjątkową podziemną komnatę, zbudowaną po to, by jedyny kapłan mógł słyszeć własny głos podczas spowiedzi, co zastępowało drugiego kapłana. To rozwiązanie architektoniczne uważa się za bezprecedensowe w skali świata.

Tak. Katedra została poważnie uszkodzona podczas wojny w 2020 roku, wielokrotnie ostrzeliwana przez azerbejdżańskie siły zbrojne.