Muzeum Historii i Geologii Państwowej Arcachu

Muzeum mieściło się w Stepanakercie, stolicy dawnej Republiki Arcachu, przy ulicy Świętego Dawida 4. Od września 2023 roku Stepanakert znajduje się pod kontrolą Azerbejdżanu.

Muzeum założono w 1939 roku, a impulsem było przypadkowe odkrycie skarbu w 1938 roku w południowej części Stepanakertu, w pobliżu wsi Krkzhan. Na wykopaliska wysłano Yuriego Hummela, dyrektora Muzeum Geologii w Khanlar, a znaleziska z pochówków N102 i N103 stały się podstawą kolekcji.

Jego wystawy prezentowały dziedzictwo archeologiczne i etnograficzne Arcachu zgodnie z sowieckim modelem muzeum „prowincjonalizmu”. Po uzyskaniu niepodległości kolekcja rozrosła się do ponad 50 000 obiektów, a w pierwszej dekadzie XXI wieku wzbogaciła się dzięki wykopaliskom w Szuszi, Keren, Handaberd i innych miejscach oraz aktywnemu gromadzeniu materiałów etnograficznych.

Ekspozycja zaczynała się od artystycznych dioram przedstawiających przyrodę Arcachu, po których następował dział archeologiczny. Po ruchu narodowowyzwoleńczym 1988 roku została zmieniona, a w ostatniej sali dodano nowy dział poświęcony wojnie o wyzwolenie Arcachu.