Eczmiadzyn, Katedra Matka Boża, św. Gajane, św. Hripsime, Katedra Zvartnots, wycieczka po Erywaniu

„Zgodnie z tradycją główny kościół został zbudowany w miejscu, gdzie zstąpił Miadzin, Eczmiadzyn. W wizji Grzegorza Chrystus wskazuje miejsce głównej świątyni złotym młotem.
Najstarsza katedra na świecie, założona w 303 roku, miała stać się ważnym świadkiem i uczestnikiem historii narodu ormiańskiego. Jako najważniejsze centrum światowej sieci Kościoła ormiańskiego, katedra w Eczmiadzynie jest dziś reprezentowana przez rozległy obszar obejmujący wiele starych i nowych kościołów, budowle świeckie, biblioteki, seminarium duchowne itp.”

Seria wspaniałych kościołów z VII wieku kontynuowana jest przez kościół św. Gajane, który został założony zaledwie 12 lat później niż kościół św. Hripsime. Ten kościół, zbudowany w 630 roku, powstał na grobie chrześcijańskiej dziewicy, która zmarła w Armenii pod koniec III i na początku IV wieku, około trzech stuleci przed jego budową. Kościół został odrestaurowany w 1652 roku. Na dziedzińcu znajduje się wiele grobowców, a wśród nich spoczywają sławni wojskowi i działacze kultury narodu ormiańskiego.

Zdaniem ekspertów architektura kościoła św. Hripsime uchodzi za jeden z najlepszych przykładów budownictwa ormiańskiego. To tutaj po raz pierwszy zastosowano ormiańskie nisze zapewniające odporność na wstrząsy sejsmiczne. Budowa ogromnego kościoła została ukończona w 618 roku, pozostawiając po sobie wielkie dziedzictwo architektoniczne, którego rozwiązania są wykorzystywane do dziś.

Mimo że została zniszczona, Zwartnoc nadal pozostaje wyjątkowa pod względem swojego duchowego, kulturowego i architektonicznego znaczenia. Ten ogromny kościół nazwany na cześć aniołów budowano przez 9 lat i konsekrowano w 652 roku. Wspaniała świątynia o wysokości 46–49 metrów uległa zniszczeniu, prawdopodobnie w wyniku trzęsienia ziemi, po którym w Armenii nie budowano już takich kościołów. Prawdziwy wygląd Zwartnoc przez długi czas pozostawał nieznany, dopóki architekt T. Toramanian nie zaproponował rzeczywistej pierwotnej formy kościoła, co później zostało potwierdzone przez inne fakty historyczne.

Narodowy Akademicki Teatr Opery i Baletu im. A. Spendiariana został otwarty 20 stycznia 1933 roku wystawieniem opery Spendiariana Almast. Wyjątkowy projekt budynku teatru stworzył główny architekt Aleksander Tamanian. Budynek ma ogromne znaczenie dla ormiańskiej architektury radzieckiej, ponieważ harmonijnie łączy najlepsze tradycje architektury narodowej, tworząc nową jakość i nowoczesne brzmienie. Przed salą koncertową w 1999 roku ustawiono pomnik światowej sławy kompozytora Arama Chaczaturiana.

Projekt Kompleksu Kaskad pierwotnie znalazł się w planie generalnym radzieckiego Erywania z 1924 roku. Architekt Aleksander Tamanian wyobrażał sobie Kaskad jako sposób na połączenie centralnych i północnych dzielnic Erywania. Projekt został jednak zrealizowany dziesięciolecia później, w latach 70. XX wieku, pod kierunkiem głównego architekta Erywania Jima Torosjana, a następnie, w latach 2002–2009, był dalej rozwijany przez Gerarda Cafesjiana, amerykańsko-ormiańskiego przedsiębiorcę i filantropa.

Matenadaran to pierwsza instytucja naukowo-badawcza w Armenii, założona w 1921 roku na bazie zbioru rękopisów z Eczmiadzynu. W 1939 roku Matenadaran został przeniesiony z Eczmiadzynu do Erywania i umieszczony w budynku Biblioteki Publicznej. Budowa budynku Matenadaranu w Erywaniu rozpoczęła się w 1945 roku według projektu architekta Marka Grigoriana i została ukończona w 1957 roku. Decyzją rządu Radzieckiej Armenii w 1959 roku został przekształcony w Instytut Dawnych Rękopisów, a w 1962 roku nazwano go imieniem Mesropa Masztoca, twórcy alfabetu ormiańskiego.

Plac Republiki to główny plac Erywania, zaprojektowany przez architekta Aleksandra Tamaniana w planie generalnym miasta z 1924 roku. Pełni funkcję ważnego węzła miejskiego i komunikacyjnego, a także miejsca różnych wydarzeń i zgromadzeń. Na placu znajdują się śpiewające fontanny, dwa główne muzea — Muzeum Historii Armenii i Galeria Narodowa, a także budynki rządowe wzniesione między latami 20. a 50. XX wieku, Poczta Główna Armenii oraz hotel Marriott. Kompleks Placu Republiki uchodzi za jeden z najlepszych przykładów architektury okresu radzieckiego, za co w 1971 roku otrzymał Nagrodę Państwową Armeńskiej SRR.